StartŚwiadczenia

Świadczenia Rodzinne

Świadczenia rodzinne wprowadziła od 1 maja 2004 r. ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 2220 ze zm). Zanim jednak powstała taka forma pomocy, wcześniej funkcjonujące pieniężne świadczenia rodzinne nie stanowiły systemu, były rozproszone w różnych aktach prawnych i wypłacały je różne podmioty, które były do tego uprawnione: ZUS, pracodawcy czy ośrodki pomocy społecznej.

Świadczeniami rodzinnymi są: zasiłek rodzinny oraz siedem dodatków do tego zasiłku. Celem takiej pomocy jest ułatwienie pokonania trudnej do przezwyciężenia sytuacji życiowej wywołanej koniecznością utrzymania, kształcenia i wychowania dziecka. Innymi rodzajami świadczeń jest jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia dziecka oraz dwa świadczenia opiekuńcze (art.2). Do świadczeń opiekuńczych zalicza się: zasiłek pielęgnacyjny i świadczenie pielęgnacyjne, które mają na celu zapewnienie prawidłowego funkcjonowania w rodzinie osoby niepełnosprawnej lub w zaawansowanym wieku, poprzez pokrycie wydatków wynikających z koniecznej dla tych osób pomocy i opieki innych, na skutek niezdolności osoby niepełnosprawnej do samodzielnej  egzystencji.

Ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych następuje na wniosek małżonków, jednego z małżonków,  rodziców,  jednego z rodziców,  opiekuna faktycznego lub prawnego dziecka, osoby uczącej się oraz pełnoletniej osoby niepełnosprawnej. Prawo to ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Rodzinom o niskich dochodach przysługuje zasiłek rodzinny. Prawo do  tego świadczenia przyznawane jest na okres zasiłkowy, który trwa 12 miesięcy tj. od 1 listopada danego roku do 31 października następnego roku.

 

KRYTERIUM DOCHODOWE

 

Zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 674,00 zł. W przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem  o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek przysługuje jeżeli dochód nie przekracza kwoty 764,00 zł. Przy ustaleniu uprawnień do świadczeń rodzinnych uwzględnia się dochody rodziny uzyskane z roku kalendarzowego poprzedzającego okres zasiłkowy. Ustalając dochód rodziny należy barć pod uwagę dochody rodziców lub jednego z rodziców oraz dochody pozostających na utrzymaniu dzieci  w wieku do ukończenia 25 roku życia.

Kwoty kryterium dochodowego oraz wysokości świadczeń rodzinnych podlegają weryfikacji co 3 lata, z uwzględnieniem wyników badań progu wsparcia dochodowego rodzin. Próg wsparcia dochodowego bada i przedstawia Instytut Pracy i Spraw Socjalnych. 1 września 2006 r. to ustalona data pierwszej weryfikacji.

 

DOCHÓD Z GOSPODARSTWA ROLNEGO

 

Ustalając dochód z gospodarstwa rolnego przyjmuje się, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego corocznie w drodze obwieszczenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 18 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2017 r. poz. 1892 oraz z 2018 r. poz. 1588 i 1669). Dochód ustala się na podstawie przeciętnej liczby hektarów przeliczeniowych znajdujących się w posiadaniu rodziny.
Prezes GUS, na podstawie danych statystycznych, ogłasza w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, nie później niż do dnia 23 września każdego roku, wysokość przeciętnego dochodu z pracy  w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego.
Przeciętny dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1ha przeliczeniowego w 2017 roku wynosi – 3399,00 zł. (miesięcznie jest to kwota - 283,25 zł)

 

ŚWIADCZENIA RODZINNE I DODATKI

 

Świadczeniem rodzinnym jest zasiłek rodzinny oraz dodatki do tego zasiłku.

Ustawa wymienia siedem takich dodatków:

z tytułu urodzenia dziecka (1000 zł - jednorazowo),

Przysługuje matce lub ojcu albo opiekunowi prawnemu dziecka, opiekunowi faktycznemu dziecka w wieku do ukończenia przez dziecko pierwszego roku życia, jeżeli nie został przyznany rodzicom lub opiekunowi prawnemu dziecka. Dodatek przysługuje, po przedstawieniu zaświadczenia lekarskiego lub zaświadczenia wystawionego przez położną potwierdzającego  pozostawanie pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do porodu. Świadczenia zdrowotne powinny być udzielane kobiecie w ciąży co najmniej raz w każdym trymestrze ciąży.

opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego (400 zł.),

Dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przysługuje osobie, która jest uprawniona do urlopu wychowawczego na to dziecko i dziecko przebywa pod faktyczną opieką tej osoby, przez okres:

24 miesięcy kalendarzowych
36 miesięcy kalendarzowych, jeśli sprawuje opiekę nad więcej niż jednym dzieckiem urodzonym podczas jednego porodu;
72 miesięcy kalendarzowych, jeśli sprawuje opiekę nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności lub o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego przyznaje się, począwszy od pierwszego dnia miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami lub od dnia przyznania urlopu wychowawczego do końca okresu zasiłkowego lub do dnia przyznania urlopu wychowawczego lub do dnia, w którym upływa 24, 36 lub 72 miesięczny okres jego pobierania.

Dodatek przysługujący za niepełne miesiące kalendarzowe wypłaca się w wysokości 1/30 dodatku miesięcznego za każdy dzień. Kwotę dodatku przysługującą za niepełny miesiąc zaokrągla się do 10 groszy w górę.

dodatek  z tytułu samotnego wychowania dziecka (193 zł. jednak nie więcej niż 386 zł. na wszystkie dzieci w przypadku dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności kwotę dodatku zwiększa się o 80,00 zł na dziecko, nie więcej jednak niż o 160,00 zł na wszystkie dzieci),

Dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje samotnie wychowującym dziecko matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu lub opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, ponieważ:

-drugi z rodziców dziecka nie żyje,
-ojciec dziecka jest nieznany,
-powództwo o ustalenie świadczeń alimentacyjnych od drugiego z rodziców zostało oddalone.

wychowania dziecka w rodzinie wielodzietnej (95 zł. na trzecie i na następne dzieci uprawnione do zasiłku rodzinnego). Dodatek z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej przyznaje się na okres przyznania zasiłku rodzinnego.

Rodziny również mogą otrzymać pomoc na wydatki związane z nauką w szkole tj. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego (100 zł - jednorazowo)

dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka przysługuje na pokrycie zwiększonych wydatków związanych z rehabilitacją lub kształceniem dziecka w wieku:
- do ukończenia 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności;
- powyżej 16 roku życia do ukończenia 24 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Wysokość dodatku wynosi:

90 zł na dziecko do 5 roku życia
110 zł na dziecko powyżej 5 roku życia

dodatek z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania (dojazd - 69 zł., zamieszkiwanie - 113 zł.)

Należy wspomnieć, że prawo do dodatków przysługuje pod warunkiem, że na dziecko wypłacany jest zasiłek.

Według Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 lipca 2018 roku wysokość zasiłku rodzinnego wynosi miesięcznie:

  • 95 zł na dziecko w wieku do ukończenia 5 roku życia,
  • 124 zł na dziecko w wieku powyżej 5 roku życia do ukończenia 18 roku życia,
  • 135 zł na dziecko w wieku powyżej 18 roku życia do ukończenia 24 roku życia.

 

JEDNORAZOWA ZAPOMOGA Z TYTUŁU URODZENIA SIĘ DZIECKA

 

Jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka może być wypłacona tylko jednemu z rodziców,opiekunowi prawnemu albo faktycznemu dziecka, jeżeli dochod rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1922 złote. Wysokość tego świadczenia wynosi 1000 zł. na jedno dziecko.. Wniosek o zapomogę składa się od dnia urodzenia dziecka do ukończenia przez nie pierwszego roku życia 1.

 

ZASIŁEK PIELĘGNACYJNY

 

Zasiłek ten przysługuje niezależnie od dochodu, jak również nie jest uzależniony od uzyskania prawa do zasiłku rodzinnego. Osoby uprawnione do dodatku pielęgnacyjnego  nie mogą pobierać zasiłku pielęgnacyjnego. Zasiłek ten przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji.

Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje:

  • niepełnosprawnemu dziecku;
  • osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
  • osobie, która ukończyła 75 lat;
  • osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia.

Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje w wysokości 184,42 zł miesięcznie (od 1 listopada 2019 roku w wysokości 215,84 zł).

Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje:

  • osobie umieszczonej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie;
  • osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego.

Postępowanie w sprawie o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego wszczyna się na podstawie wniosku o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego (wzór wniosku do pobrania), do którego należy dołączyć:

  • orzeczenie o niepełnosprawności albo
  • orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ze wskazaniem daty powstania niepełnosprawności albo
  • orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności;
  • uwierzytelnioną kopię dokumentu stwierdzającego tożsamość osoby ubiegającej się o zasiłek pielęgnacyjny;
  • kopia aktu urodzenia dziecka – oryginał do wglądu (jeżeli wniosek składa rodzic w imieniu nieletniego dziecka);
  • zaświadczenie ZUS o niepobieraniu dodatku pielęgnacyjnego (w przypadku niepełnosprawnych powyżej 18-go roku życia;

 

ŚWIADCZENIE PIELĘGNACYJNE

 

Na podstawie nowych przepisów świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje tylko w sytuacji, kiedy niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała przed ukończeniem 18 roku życia lub przed ukończeniem 25 roku życia ale podczas nauki w szkole lub szkole wyższej.

Fakt nauki w szkole lub szkole wyższej przez osobę wymagającą opieki będzie można potwierdzić stosownym oświadczeniem wnioskodawcy.

Kto może złożyć wniosek?

1. Matka lub ojciec

2. Opiekun faktyczny dziecka

3. Rodzina zastępcza spokrewniona

4. Pełnoletnie dziecko na rodzica

5. Osoby spokrewnione w drugim stopniu (dziadkowie, wnuki, rodzeństwo) ale tylko jeżeli zostały spełnione łącznie trzy warunki:

o rodzice osoby niepełnosprawnej (oboje) nie żyją, są małoletni, są pozbawieni praw rodzicielskich lub mają orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności,

o poza rodzicami nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu (czyli dzieci), są małoletnie lub mają orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności,

o nie ma ustanowionego opiekuna faktycznego i rodziny zastępczej spokrewnionej lub są ale mają orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności.

6. powyższe osoby mogą złożyć wniosek pod warunkiem niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Od dnia 1 stycznia 2019 roku wysokość świadczenia pielęgnacyjnego wynosi 1583 zł miesięcznie.

Wysokość świadczenia pielęgnacyjnego jest corocznie waloryzowana. Świadczenia przysługujące za niepełne miesiące kalendarzowe wypłaca się w wysokości 1/30 dodatku miesięcznego za każdy dzień. Kwotę dodatku przysługującą za niepełny miesiąc zaokrągla się do 10 groszy w górę.

Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli:

1. Osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego.

2. Osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego.

3. Osoba sprawująca opiekę sama legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

4. Osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

5. Osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, w rodzinnym domu dziecka albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmioty wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu.

6. Na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury.

7. Członek rodziny osoby sprawującej opiekę ma ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, prawo do specjalnego świadczenia opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego.

1. Na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, prawo do specjalnego świadczenia opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego.

2. Na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

Za osoby korzystające z tej formy świadczenia opłacana będzie składka emerytalno-rentowa.

Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli:

• osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno – rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego lub ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na inną osobę w rodzinie lub poza rodziną;

• osoba wymagająca opieki:

o pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

o została umieszczona w rodzinie zastępczej z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej z dzieckiem, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu, z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej;

• osoba w rodzinie ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury na to dziecko;

• osoba w rodzinie ma ustalone prawo do dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego albo do świadczenia pielęgnacyjnego na tę lub inną osobę w rodzinie lub poza rodziną;

Postępowanie w sprawie o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wszczyna się na podstawie wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego (wzór wniosku do pobrania), do którego należy dołączyć (między innymi):

• Kserokopia dowodu osobistego wnioskodawcy (oryginał do wglądu).

• Kserokopia dowodu osobistego osoby wymagającej opieki – jeżeli jest pełnoletnia (oryginał do wglądu).

• Kserokopia orzeczenia o niepełnosprawności (oryginał do wglądu):

o w przypadku dzieci do 16 roku życia orzeczenie o zaliczeniu do osób niepełnosprawnych wraz ze wskazaniami w punktach: 7 i 8,

o w przypadku osób powyżej 16 roku życia orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, I grupie inwalidzkiej lub o całkowitej niezdolności do pracy i samodzielnej egzystencji.

• Zaświadczenie ZUS o niepobieraniu świadczeń emerytalno – rentowych.

• Oświadczenie o niepobieraniu żadnych świadczeń emerytalno – rentowych z KRUS, Biura Emerytalnego MSWiA, Wojskowego Biura Emerytalnego i innych instytucji, niepobieraniu zasiłku stałego na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej, nieprowadzeniu pozarolniczej działalności gospodarczej.

• świadczenie pielęgnacyjne – przebieg pracy zawodowej.

• W przypadku ubiegania się wnioskodawcy o zgłoszenie do ubezpieczenia emerytalno-rentowego należy dostarczyć dokumenty (wyłącznie oryginały), potwierdzające okresy składkowe (dokumenty te należy dostarczyć tylko do pierwszego wniosku);

Wnioskodawca może jednocześnie ubiegać się o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym siebie oraz członków swojej rodziny, jeśli nie podlegają oni ubezpieczeniu zdrowotnemu z innego tytułu.

• UWAGA! Prawo do zasiłku pielęgnacyjnego oraz świadczenia pielęgnacyjnego ustala się na okres ważności orzeczenia o niepełnosprawności.

 

SPECJALNY ZASIŁEK OPIEKUŃCZY

 

• Przysługuje on osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny - czyli pokrewieństwo 1 i 2 stopnia (dzieci – rodzice, wnuki – dziadkowie, rodzeństwo) a także współmałżonkowie jeżeli rezygnują z zatrudnienie lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

• Orzeczenia osób wymagających opieki nie muszą też spełniać takiego warunku, który wprowadzono przy nowym świadczeniu pielęgnacyjnym, czyli że niepełnosprawność musiała powstać przed ukończeniem 18 roku życia lub przed ukończeniem 25 roku życia ale podczas nauki w szkole lub szkole wyższej.

• Kwota świadczenia to 620 zł miesięcznie.

• Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę REZYGNUJE z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu jej sprawowania (czyli podstawowym warunkiem otrzymania świadczenia jest istnienie ścisłego związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy rezygnacją z pracy a podjęciem się opieki nad osobą niepełnosprawną).

• Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom , w których dochód rodzinny sprawującej opiekę oraz wymagającej opieki na osobę nie przekracza 764 złotych. W okresie zasiłkowym 2018/2019 należy wykazać dochody za rok 2017 uwzględniając zmiany wysokości dochodów członków rodziny. Natomiast w okresie zasiłkowym 2019/2020 należy wykazać dochody za rok 2018 z uwzględnieniem zmian wysokości dochodów członków rodziny. W celu ustalenia dochodu liczy się łączny dochód dwóch rodzin: rodziny osoby sprawującej opiekę i rodziny osoby wymagającej opieki.

• Wprowadzono kryterium dochodowe – 664 zł . W tym okresie zasiłkowym (trwającym do 31 października 2015 r.) prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego będzie ustalane na podstawie dochodu z 2013 roku. W celu ustalenia dochodu liczy się łączny dochód dwóch rodzin: rodziny osoby sprawującej opiekę i rodziny osoby wymagającej opieki.

• KOGO ZALICZAMY DO SKŁADU RODZINY?

• SKŁAD RODZINY OSOBY SPRAWUJĄCEJ OPIEKĘ: małżonkowie, rodzice dzieci, opiekun faktyczny dziecka oraz pozostające na utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia, a także dziecko, które ukończyło 25. rok życia legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z ta niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy; do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, a także pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko.

• SKŁAD RODZINY MAŁOLETNIEJ OSOBY WYMAGAJĄCEJ OPIEKI: osoba wymagająca opieki, jej rodzice, małżonek rodzica osoby wymagającej opieki lub osoba z którą rodzic osoby wymagającej opieki wychowuje wspólne dziecko, pozostające na utrzymaniu wyżej wymienionych osób dzieci w wieku do 25 roku życia. Do składu rodziny nie zaliczamy: dziecka będącego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko, rodzica osoby wymagającej opieki zobowiązanego do alimentacji na jej rzecz.

• SKŁAD RODZINY PEŁNOLETNIEJ OSOBY WYMAGAJĄCEJ OPIEKI: osoba wymagająca opieki, jej małżonek lub osoba z którą wychowuje wspólne dziecko, pozostające na utrzymaniu wyżej wymienionych osób dzieci w wieku do 25 roku życia. Do składu rodziny nie zaliczamy: dziecka będącego pod opieką opiekuna prawnego, dziecka pozostającego w związku małżeńskim, pełnoletniego dziecka posiadającego własne dziecko.

Postępowanie w sprawie o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego wszczyna się na podstawie wniosku o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego (wzór wniosku do pobrania), do którego należy dołączyć (między innymi):

• Kserokopia dowodu osobistego wnioskodawcy (oryginał do wglądu).

• Kserokopia dowodu osobistego osoby wymagającej opieki – jeżeli jest pełnoletnia (oryginał do wglądu).

• Kserokopia orzeczenia o niepełnosprawności (oryginał do wglądu):

o w przypadku dzieci do 16 roku życia orzeczenie o zaliczeniu do osób niepełnosprawnych wraz ze wskazaniami w punktach: 7 i 8,

o w przypadku osób powyżej 16 roku życia orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, I grupie inwalidzkiej lub o całkowitej niezdolności do pracy i samodzielnej egzystencji.

• Zaświadczenie ZUS o niepobieraniu świadczeń emerytalno – rentowych.

• Oświadczenie o niepobieraniu żadnych świadczeń emerytalno – rentowych z KRUS, Biura Emerytalnego MSWiA, Wojskowego Biura Emerytalnego i innych instytucji, niepobieraniu zasiłku stałego na podstawie przepisów ustawy o pomocy społecznej, nieprowadzeniu pozarolniczej działalności gospodarczej

• W celu udokumentowania stopni pokrewieństwa:

o jeżeli ubiega się rodzic na dziecko lub dziecko na rodzica: akt urodzenia dziecka.

o jeżeli ubiegają się osoby w relacji dziadkowie – wnuki: akty urodzenia dziadka/babci, syna/córki, wnuka/wnuczki,

o jeżeli ubiega się brat lub siostra: akty urodzenia obojga.

• Jeżeli wnioskodawca lub osoba wymagająca opieki jest rozwiedziona – wyrok rozwodowy, separowana – wyrok orzekający separację, wdową lub wdowcem – akt zgonu współmałżonka.

• specjalny zasiłek opiekuńczy – przebieg pracy zawodowej.

• W przypadku ubiegania się wnioskodawcy o zgłoszenie do ubezpieczenia emerytalno-rentowego należy dostarczyć dokumenty (wyłącznie oryginały), potwierdzające okresy składkowe (dokumenty te należy dostarczyć tylko do pierwszego wniosku). Wnioskodawca może jednocześnie ubiegać się o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym siebie oraz członków swojej rodziny, jeśli nie podlegają oni ubezpieczeniu zdrowotnemu z innego tytułu.

W celu udokumentowania dochodów rodziny do wniosku należy dołączyć:

• zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego lub oświadczenia o dochodach osiągniętych w 2013 roku wszystkich pełnoletnich członków rodziny (również małoletnich dzieci, jeżeli osiągały dochody)

• zaświadczenia lub oświadczenia członków rodziny zawierające informacji o wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne w 2013 roku

• oświadczenie o dochodach nieopodatkowanych rodziny (m.in.: alimenty, stypendia, dochody z gospodarstwa rolnego). Jeżeli na dzieci w rodzinie są zasądzone alimenty należy dostarczyć kopię tytułu wykonawczego (oryginał do wglądu). W przypadku, gdy alimenty są egzekwowane przez komornika, należy dostarczyć zaświadczenie tegoż komornika o stanie egzekucji za 2013 rok.

• Uzyskanie dochodu. W przypadku uzyskania nowego źródła dochodu (np. podjęcia zatrudnienia, uzyskania emerytury lub renty itp.) po 2013 roku należy dostarczyć umowę o pracę (lub zaświadczenie o zatrudnieniu na umowę zlecenie/dzieło, decyzję ZUS), zaświadczenie pracodawcy o dochodzie za pełny przepracowany miesiąc następujący po miesiącu w którym rozpoczęto zatrudnienie.

• Utrata dochodu. Jeżeli ktoś z członków rodziny w 2013 roku osiągał dochód wykazany w zaświadczeniu US lub oświadczeniu a w tej chwili go już nie uzyskuje należy przedstawić kserokopię świadectwa pracy, lub zaświadczenie o formie i okresie zatrudnienia (umowa zlecenie/dzieło) oraz PIT-11/8b za 2013 r. z wysokością utraconych dochodów (kserokopie + oryginały do wglądu) lub np. zaświadczenie ZUS.

• Uwaga. Ktoś z członków rodziny osiągał dochód w 2013 r. ale nie przez pełne 12 m-cy, a osiąga go nadal. Jeżeli dochód z 2013 roku wykazany przez poszczególnych członków rodziny nie obejmował pełnych dwunastu miesięcy tego roku (np. jeden z członków rodziny podjął pracę w czerwcu 2013) dzieli się go przez faktyczną liczbę miesięcy w których został osiągany. W tym celu należy dostarczyć kopie umowy o pracę, zaświadczenie od pracodawcy (umowa zlecenie/dzieło), decyzję ZUS i PIT-11/8b za 2013 r. z wysokością uzyskanych dochodów (kserokopie + oryginały do wglądu) lub np. zaświadczenie o wysokości osiąganych dochodów.

Specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje, jeżeli:

Osoba sprawująca opiekę:

  • ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego.
  • podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu z innych tytułów (na przykład Kasa Rolniczgo Ubezpieczenia Społecznego)
  • ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego.
  • legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Osoba wymagająca opieki:

  • została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, w rodzinnym domu dziecka albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmiotu wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu.
  • na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury

Specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje także, jeżeli:

  • członek rodziny osoby sprawującej opiekę ma ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, prawo do specjalnego świadczenia opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego
  • na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego, prawo do specjalnego świadczenia opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego
  • na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej

Wnioskodawca może jednocześnie ubiegać się o objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym siebie oraz członków swojej rodziny. Zgodnie z artykułem 67 ustęp 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych osoba podlegająca ubezpieczeniu zdrowotnemu ma obowiązek zgłoszenia do Narodowego Funduszu Zdrowia członków rodziny, jeśli nie podlegają oni ubezpieczeniu zdrowotnemu z innego tytułu.

Za osobę pobierającą specjalny zasiłek opiekuńczy opłacane są składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe przez okres niezbędny do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia(składkowego i nieskładkowego) na podstawie Ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Specjalny zasiłek opiekuńczy przyznawany jest na okres ważności orzeczenia ale nie dłużej niż do końca okresu zasiłkowego. Każdorazowo przy ustalaniu prawa do tego świadczenia obowiązkowe jest przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, który będzie aktualizowany po sześciu miesiącach (lub każdorazowo w przypadku wystąpienia wątpliwości co do spełniania warunków do przyznania świadczenia).

 

Kliknij tutaj aby pobrać formularze.

 


 AKTY PRAWNE:

 

Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych

Dz.U. z 2017 roku, poz. 1466

Tekst ogłoszony: D20171466.pdf
 
Początek strony